گریه بر ثارالله یعنی انتظار بقیةالله
گریه بر امام حسین علیهالسلام فقط گریه بر یک مصیبت نیست؛
گریه بر یک تنهایی تاریخی است.
انسان وقتی بر عاشورا گریه میکند، در حقیقت فقط به خیمههای سوخته و بدنهای خونین نگاه نمیکند؛ به لحظهای نگاه میکند که امامِ حق ایستاد و بسیاری از آنان که باید کنارش میبودند، نبودند.
عاشورا یک سؤال بزرگ است:
چگونه ممکن است امام در میان امت باشد و تنها بماند؟
و انتظار، ادامه همین سؤال است:
اگر امروز امام بیاید، آیا باز هم تنها خواهد ماند؟
اینجاست که اشک بر ثارالله، با انتظار بقیةالله پیوند میخورد.
کسی که برای حسین علیهالسلام گریه میکند، در حقیقت دارد با یک حقیقت روبهرو میشود:
اینکه گاهی فاصله میان «دوست داشتن امام» و «ایستادن کنار امام» بسیار زیاد است.
بسیاری ممکن است امام را بشناسند؛
بسیاری ممکن است او را دوست داشته باشند؛
اما وقتی پای هزینه دادن میرسد، حقیقت انسان آشکار میشود.
عاشورا، صحنه آشکار شدن همین حقیقت بود.
حسین علیهالسلام فقط تشنه آب نبود؛
تشنه یارانی بود که حق را بشناسند و در لحظه سختی، از آن عقب ننشینند.
و این دقیقاً همان چیزی است که انتظار از ما میخواهد.
انتظار یعنی انسان از خودش بپرسد:
اگر امروز امامم مرا صدا بزند، من چه دارم که به میدان بیاورم؟
علمم؟
مالم؟
آبرویم؟
قلمم؟
توانم؟
وقتم؟
یا فقط ادعای محبتی که هیچگاه به عمل نرسیده است؟
اشک برای امام حسین علیهالسلام اگر فقط بر گونه بماند، هنوز به مقصد نرسیده است.
اشک باید از چشم عبور کند و به اراده برسد.
باید انسان را تغییر دهد.
باید او را از تماشاگر تاریخ، به مسئول تاریخ تبدیل کند.
گریهای که انسان را به این سؤال نرساند که «من برای امام زمانم چه کردهام؟»، هنوز تمام معنای عاشورا را دریافت نکرده است.
ثارالله، خونِ بهناحق ریختهای است که تاریخ را به محاکمه کشید.
و بقیةالله، حجتی است که هنوز از ما میپرسد:
آیا این بار آمادهاید؟
عاشورا به ما میگوید نبودنِ یار چه میکند.
انتظار از ما میخواهد یار شدن را یاد بگیریم.
عاشورا نشان داد که چگونه دنیاطلبی، ترس، تردید، سکوت و تأخیر میتواند امام را تنها بگذارد.
انتظار یعنی مبارزه با همین عوامل در درون خودمان.
کسی که منتظر است، فقط برای ظهور دعا نمیکند؛
خودش را برای ظهور میسازد.
اگر ترسوست، شجاعت تمرین میکند.
اگر جاهل است، علم میآموزد.
اگر وابسته به دنیاست، دلش را آزاد میکند.
اگر در برابر حق ساکت است، زبانش را تربیت میکند.
اگر فقط احساس دارد، احساسش را به عمل تبدیل میکند.
اینجاست که گریه بر حسین علیهالسلام معنای دیگری پیدا میکند.
هر اشک، میتواند یک عهد باشد:
یا حسین، آنچه بر تو گذشت، نباید برای فرزندت تکرار شود.
این شاید عمیقترین معنای انتظار باشد.
منتظر واقعی کسی نیست که فقط بپرسد:
«امام چه زمانی میآید؟»
بلکه از خودش میپرسد:
اگر امروز آمد، آیا من همان انسانی هستم که بتواند کنارش بایستد؟
آیا تحمل فشار دارم؟
آیا در زمان تنهایی حق، کنار حق میمانم؟
آیا وقتی هزینه بالا رفت، باز هم وفادار میمانم؟
عاشورا پاسخ این سؤال را از بسیاری گرفت.
عدهای دیر رسیدند.
عدهای ترسیدند.
عدهای سکوت کردند.
عدهای حق را شناختند اما انتخابش نکردند.
انتظار یعنی نگذاریم تاریخ دوباره همان پاسخ را از ما بگیرد.
پس گریه بر ثارالله، اگر حقیقی باشد، انسان را به بقیةالله میرساند.
چون نمیشود بر تنهایی حسین علیهالسلام گریست، اما برای تنها نماندن فرزندش آماده نشد.
نمیشود بر مظلومیت امام دیروز اشک ریخت، اما نسبت به مسئولیت خود در برابر امام امروز بیتفاوت ماند.
اشک عاشورا، اگر زنده باشد، تبدیل به عهد میشود.
عهد تبدیل به آمادگی میشود.
و آمادگی، انسان را به انتظار واقعی میرساند.
گریه بر ثارالله، سوگِ گذشته نیست؛
تمرین وفاداری برای آینده است.
و شاید تمام انتظار در همین یک جمله خلاصه شود:
این بار، امام نباید تنها بماند.
